Kadın Ürolojisi İdrar Kaçırma ve Organ Sarkması

Kadın Ürolojisi İdrar Kaçırma ve Organ Sarkması

Stress Tip İdrar Kaçırma (Stress İnkontinans)

Daha genç yaşlarda da görülmesine rağmen 60 yaş üzeri kadınların %35 inde yani üçte birinden fazlasında idrar kaçırma problemi söz konusudur. Kadınlarda idrar tutmaya yarayan kapak mekanizması (sfinkter diye tabir edilir) doğuştan erkeklere oranla daha zayıftır ve hamilelikler, doğumlar (özellikle zorlu doğumlar), kadın hastalıkları ameliyatları (jinekolojik ameliyatlar) ve yaşlanma gibi nedenlerle iyice zayıflayabilir ve sonuçta idrar kaçırma oluşabilir, yani karın içinde basınç artışına neden olan (öksürme, ıkınma, gülme, ağır kaldırma) Stress Tip İdrar Kaçırma oluşabilir.

Prof. Dr. Tahir Karadeniz, Stress tip idrar kaçırma hakkında bilgiler veriyor.

Hastalarımızı Doktora Getiren Sebepler (belirtiler) Nelerdir?

• Öksürmek,
• Gülmek,
• Hızlı yürümek,
• Hapşırmak,
• Ağır kaldırmak ile damlamadan günde birkaç ped değiştirmeye kadar uzanabilen idrar kaçırma

Tıptaki İsmi Nedir?

Bu tip idrar kaçırma “stress tip idrar kaçırma” (SUI) diye ürolojide tanımlanır ve sağlıklı kadınlarda en çok karşılaştığımız idrar kaçırma tipidir.

Hangi Mekanizma İle Oluşur?

Yukarıdaki nedenlerle idrarı tutan kapak mekanizmasının dengesinin bozulması ve zayıflaması ile stabilitesinin bozulması daha oynak (labil) bir hal alması sonucu oluşur.

Nasıl Teşhis (tanı) Konur?

Hasta ile ayrıntılı konuşmak, basit idrar tahlili ve gerekirse idrar kültürü ve en önemlisi tecrübeli bir Ürologun jinekolojik muayene yapması ile teşhis konur.

Nasıl Tedavi Edilir?

Son yıllarda oluşan ilerlemelerle bu tip idrar kaçırmanın (stres ile idrar kaçırma) tedavisinde kullanılan ameliyatın esası zayıflayan ve dengesini (stabilitesini) kaybeden idrar yolunun altına “Hamak” misali bir askı koyarak kapağı güçlendirmek ve dengeli (stabil) hale getirmektir. Bu ürolojide “TOT” diye adlandırılır.

Anestezi Gerekir mi? Ameliyat Sonrası Seyir Nasıl Olur?

Genel ya da bölgesel (yani belden aşağısını uyuşturarak) anestezi ile yapılır. Ameliyattan sonra 3-4 saat içinde eve gidilebilir diyen meslektaşlarımız olsa da biz bu büyük tecrübemiz sonucu bu tip anestezi (genel ya da bölgesel) alan hastalarımızı 24 saat hastanede gözetimimizde tutuyor ve ameliyat sonrası idrar yoluna koyduğumuz sondayı 24 saat sonra çıkarıp hastalarımızı evlerine gönderiyoruz.

Bugüne kadar yaptığımız yüzlerce TOT ameliyatından hastalarımızın %98 i kısa ve uzun dönemde bu tip idrar kaçırma ile karşılaşmamaktadır, yani tecrübemizle gelinen nokta %98 başarıdır. Ameliyat vagina içinden yapıldığı için sonrasında kesi olmadığı için hastalarımızın ağrı duyması söz konusu değildir ve ameliyat oldukları belli olmaz.

Ameliyat Başarısız Olursa Hastalar Nelerle Karşılaşır?

Tecrübeli bir cerrahın elinden çıkmayan ameliyattan sonra bazı sorunlar oluşabilir. Bunların en önemlisi idrarını hiç yapamamadır, böyle bir durumda yeniden çok kısa sürede ameliyatı tekrarlayıp koyulan “Hamağı” kesmek gerekir, bazı hastalar da ameliyattan sonra idrarını yetiştirememe duygusu ve bazen bu yetiştirememe sonucu idrar kaçırma ile karşılaşırlar.

“Ameliyattan Sonra Stres Tip İdrar Kaçırmam Bitti Ama Yetiştirememe İle İdrar Kaçırıyorum”

Bu ya ameliyat öncesi cerrahın hastayı yeterli değerlendirememesi sonucu önceden mevcut olan yetiştirememe ile idrar kaçırma (Urge inkontinans diye tanımlanır) yı görememesi ya da ameliyat sırasında koyulan “Hamağın” basıncının iyi ayarlanamamasından kaynaklanır.

Cerrahın Tecrübesinin Önemi

Deneyimli ürolog ameliyat öncesi yeterli değerlendirmeyle hastanın sadece “stres tip idrar kaçırmamı” (gülme, öksürme, hapşırma) yoksa beraberinde urge inkontinans (yetiştirememe ile idrar kaçırma) da var mı bunu hemen anlar ve tedaviyi ona göre planlar. Ameliyat basit gibi görünse de ameliyatı yapacak cerrahın hastaya önceden jinekolojik muayene yapması ameliyat sırasında “idrar yolunun altına koyacağı Hamak” basıncını doğru ayarlaması için çok önemlidir. Bunlar sağlanırsa ameliyat sonrası problem oluşmaz.

Prof. Dr. Tahir Karadeniz, kadınlarda idrar kaçırmanın tedavisi hakkında bilgiler veriyor.

İlgili diğer makaleler;

• Ağrılı mesane sendromu (İnterstisyel Sistit)

Pelvik Organ Sarkması (Prolapsus)

Nedir?

Bir veya daha fazla Pelvik organın –halk arasında “Çatı” denen organların (Vajina, rahim, mesane, üretra, ince bağırsak ve kalın bağırsak) normalde olması gereken pozisyonlarının daha aşağısına düşmesi durumudur. 

Sebepleri Nelerdir?

• Pelvis içinde (çatı) adale ve bağ dokuları bu organları normal olması gereken yerde tutar.

1. Yaşlanma
2. Yaş ile hormon eksikliklerine bağlı bağ dokusu gevşemesi 
3. Zor normal doğumla, 
4. İri bebek doğumu 
5. Müdahaleli doğumlar
6. Kronik kabızlık 
7. Obezite, 
8. Kronik öksürük
9. Ağır kaldırma gibi sebepler pelvik kasların ve bağ dokusunun zayıflamasına neden olur.
10.  Genetik faktörler (Ailede pelvik organ sarkması yaşayan kişilerin olması)

Rahimin çıkartılması ameliyatı sonrası kadınlarda bu durum sıklıkla ortaya çıkar.

Belirtileri Nelerdir?

• Vajina girişinde şişlik görmek veya hissetmek
• Vajinal kanama
• Pelvik bası hissi ağrı hissi
• Bel ağrısı
• Vaijanada tampon duramaması 
• İdrarla ilgili şikayetler (Sık idrara gitmek, Ani idrar hissi Mesaneyi tam boşaltamama, zayıf idrar akımı, idrarı boşalata bilmek için ellerini kullanmak.)
• Cinsel birleşmede ağrı.
• Bağırsaklalar ilgili şikâyetler: Dışkıyı çıkarmada zorluk, bazen elleri kullanarak dışkılama.

Nasıl Tedavi Ediyoruz?

• Basit vakaları egzersizler
• Pesser takılması
• Asıl tedavi: Cerrahi Tedavi

Önemli Bilgi: Bu hastaların değerlendirilmesinde tecrübeli bir Üroloji doktorunun vajinal muayenesi çok önemlidir. Çünkü bazı hastalarda sadece sarkma ameliyatı yapılırsa eforla (öksürme, aksırma, hağşırma vb.) idrar kaçırma başlayabilir. Vajinal muayene değerlendirmesinde tecrübeli ürolog bunu saptar ve ne tip cerrahi operasyon-işlem yapılmasına karar verir. 

Cerrahi Tedavi Uzun Dönem Başarı Oranı %95’tir.

Vezikovajinal Fistül

– Jinekolojik ameliyatlar ve zor doğum sonrası oluşur.

– Az gelişmiş ülkelerde en sık görülme nedeni jinekolojik ameliyatlar ve zor doğumlar sonrası oluşur.

– Sebepleri in başında histeroktomi ameliyatı (rahmin çıkarılma ameliyatı) gelmektedir.

– Radyoterapi pelvik bölgeye alınan ve bazı kanserlerin ilerleyip mesane ve vajinayı delmesi.

– Tecrübeli bir üroloji cerrah vajinal muayenede tanıyı hemen koyar. Tedavisi mutlaka cerrahidir.

– Cerrahi teknik karından veya vajinadan uygulanabilir.

– Cerrah seçilirken bu ameliyatı çok sayıda yapan bir cerrah tercih edilmelidir.

Radyoterapi sonrası oluşan fistüllerde başarı oranı % 70.

Jinekolojik ameliyatlar sonrası oluşan fistüllerde başarı %100.